Quantcast

Kompensimi i pronave në Shqipëri

Jan 27, 2014



Banka Botërore, në një raport të përditësuar për çështjen e pronës në Shqipëri, parashikon që me ritmet e deritanishme, kompensimi financiar i pronarëve të ligjshëm, ka gjasa të përfundojë pas 30 vitesh.

Sugjerimi i Bankës Botërore drejtuar qeverisë së Tiranës për zvogëlim të kompensimit financiar dhe shkurtim të kohës për përfundimin e procesit të kompensimit, po kundërshtohet nga pronarët e ligjshëm, që i janë drejtuar përsëri Strasburgut.

Më pak para, më shpejt kompensim për pronat. Kjo është formula që Banka Botërore (BB) i sugjeron qeverisë së Tiranës të përdorë për të zgjidhur problemin e pronës, ende të pazgjidhur. Sugjerimi vjen pas një skaneri të BB për situatën e rëndë ku ndodhen të drejtat e pronës në Shqipëri. Kanë kaluar 20 vjet nga përmbysja e regjimit komunist që u mori shqiptarëve pronat. Por ende kthimi dhe kompensimi i pronave mbetet një ekuacion me shumë të panjohura. Qeveritë e majta dhe të djathta nuk kanë arritur ta zgjidhin duke e lënë në krye të premtimeve elektorale të pambajtura.

Kjo situatë sipas Bankës Botërore “është pasojë e një historie të hidhur konfiskimesh gjatë regjimit komunist, e tranzicionit të trazuar post –komunist të Shqipërisë, e polarizimit të skajshëm politik, dhe e sfidave që po përballon ekonomia e tregut.” Shqipëria rezulton të jetë i vetmi rast nga ish-vendet komuniste të Europës që jep kompensim pa kufizim, me vlerën aktuale të tregut, vëren Banka Botërore. Me këtë formulë Shqipërisë i duhen 30 miliardë euro dhe 30 vjet që procesi i kompensimit të pronarëve të ligjshëm të përfundojë.

Çfarë tregon përvoja e vendeve të tjera ish komuniste në Europë?

Por kjo shumë financiare dhe shtrirje kohore duket se nuk i interesojnë Shqipërisë. Buxheti i shtetit është modest për të përballuar 30 miliardë. Koha nuk pret lidhur me proceset integruese europiane. Komisioni Europian e konsideron moszgjidhjen e çështjes së pronës një pengesë serioze për integrimin europian të Shqipërisë dhe konkretisht në marrjen e statusit të vendit kandidat për anëtarësim. Formula ka nevojë të ndryshohet. Në këtë kontekst BB i sugjeron qeverisë të ndiqet përvoja e vendeve të rajonit si në Maqedoni dhe Mal të Zi, ku çmimi i tokës së kompensuar nuk ishte ai aktual, i tregut por i kohës kur u konfiskua nga regjimi komunist. Sipas BB-së fatura e lartë e kompensimit financiar për pronarët e ligjshëm prek gjithë qytetarët e Shqipërisë pasi paratë për ta realizuar kompensimin pa kufizim vijnë nga buxheti i shtetit, i cili financon shkollat, spitalet dhe gjithë shërbimet shoqërore.

Pronarët e ligjshëm kundër sugjerimit të Bankës Botërore

Por sugjerimi i Bankës Botërore kundërshtohet fort nga pronarët e ligjshëm. Agim Toro, sekretar i Përgjithshëm i Shoqatës së tyre “Pronësi me Drejtësi” thotë për DW:

“Banka Botërore sjell përvojën e vendeve si Maqedonia dhe MaliiI Zi dhe jo atë të ish- vendeve komuniste të Europës Qendrore, që e kanë zgjidhur problemin e pronës dhe sot janë anëtare të BE-së. Në cilin vend të BE-së pronarët kompensohen jo 100% për pronat e tyre? Këtë e thotë edhe ligji shqiptar që përcakton se ‘çmimi i tokës do të jetë ai i tregut dhe kompensimi 100%’. Shkurt: sugjerimi i BB-së është i papranueshëm edhe për dy arësye të tjera: vendimet e Komisioneve të pronave janë të barabarta me vendimet e Gjykatave dhe nuk ndryshojnë. Edhe Gjykata Europiane për të Drejtat e Njeriut në Strasburg në dhjetra vendime të marra në favor të pronarëve shqiptarë njeh kompensimin 100% dhe si çmim toke atë që ka tani tregu.”, thotë Toro

Ai i quan të gabuara, madje të mbështetura edhe nga BB-ja, politikat e ndjekura në këto 20 vjet për zgjidhjen e çështjes së pronës. Këto politika mbështetën legalizimin e ndërtimeve të paligjshme në tokat e pronarëve të ligjshëm, të cilëve u premtuan kompensim fizik apo financiar pasi pronat e tyre ua dhane ligjërisht zaptuesve.

Shpresa tek Gjykata e Strasburgut dhe statusi i vendit kandidat

Kundërshtimi i Shoqatës së Pronarëve “Pronësi me Drejtësi” ka mbëritur tanimë në Strasburg, në Gjykatën Europiane për të Drejtat e Njeriut. “Shpresat më të mëdha, pronarët dhe të gjithë shqiptarët i kanë tek Karta Europiane e të Drejtave të Njeriut. Shpresa mbajmë edhe tek marrja e statusit të vendit kandidat për anëtarësim. Nëse kjo do të ndodhë, atëhere edhe në Shqipëri do të aplikohen të njëjtat formula dhe standarde për kthimin e pronave si ato në vendet e BE-së dhe jo standarde eksperimentale”

 

Njoftimet që do të krahasohen

    Nuk ka prona per tu krahasuar
    The account with the email address already exists on the site. To synchronize with Social Network Login plugin please enter the password to your account on the site.
    Log in
    Username
    Password
    Forgot password? Remind